Próba biuretowa

1. Do czego służy próba biuretowa ?

Próba biuretowa, czy też reakcja biuretowa[1] służy do wykrywania wiązań amidowych. Zatem możemy ją wykorzystać do identyfikacji aminokwasów, białek, a pozytywny wynik tej reakcji da także ostatnio poznany biuret, skąd zresztą wywodzi się ta nazwa.

Ciężko uwierzyć, ale kolejny już raz odczynnikiem do wykonania próby będzie wodorotlenek miedzi(II). I tak samo jak to było w alkoholach polihydroksylowych, reakcja będzie polegała na kompleksowaniu atomu miedzi i tworzeniu barwnego związku kompleksowego. Tym razem pozytywny wynik próby zwiastuje różowy (fioletowy) roztwór. Oba kolorki są dopuszczalne jako odpowiedź.

2. Schemat doświadczenia

Schemat próby biuretowej

Schemat reakcji tutaj nie obowiązuje, ponieważ tworzy się związek kompleksowy, a jeśli o nie chodzi, to musimy znać tylko reakcje amfoterycznych tlenków czy wodorotlenków np. z NaOH.

Zresztą wystarczy powiedzieć, że tego typu reakcja (tu nie jest to akurat próba biuretowa) to poziom II etapu Olimpiady Chemicznej, o czym można się przekonać na jednym z zadań z chemii organicznej :

58 Olimpiada Chemiczna − zadanie 5 : związek E

Przy okazji zobacz jak wkurzającym reagentem jest wodorotlenek miedzi w chemii organicznej, pojawia się aż w trzech próbach! To świetny moment aby je w jednym miejscu podsumować do późniejszych powtórek.

3. Co robi wodorotlenek miedzi ?

Wodorotlenek miedzi nieprzypadkowo świeci się na niebiesko, w końcu taki jest jego kolor. Z tablic maturalnych bez problemu możemy sobie przypomnieć, że jest to osad, stąd zawsze w tych doświadczeniach maturalnych używa się go w postaci świeżo strąconej (kto by chciał mieć przeterminowany osad).

Cu(OH)2 jest trudno rozpuszczalny

Ok, to sumarycznie do czego używamy ten przeklęty wodorotlenek miedzi(II) w chemii organicznej?

PróbaPróba TrommeraPróba na alkohole
wielowodorotlenowe
Próba biuretowa
Do czego
służy?
Identyfikacja aldehydówIdentyfikacja alkoholi
polihydroksylowych
Identyfikacja peptydów, białek i biuretu
Jaka
jest obserwacja?
Ceglastoczerwony
osad tlenku miedzi
(I), czyli Cu2O
Osad roztwarza się,
roztwór przybiera szafirowe zabarwienie
Tworzy się roztwór o fioletowym zabarwieniu
Co jest
produktem?
Kwas karboksylowy
(jego sól)
Związek kompleksowy
miedzi(II)
Związek kompleksowy
miedzi(II)
Równanie
reakcji
*patrz niżejNie musisz znaćNie musisz znać
Co robi wodorotlenek miedzi ?
  •   RCHO  +  2Cu(OH)2   ⟶   RCOOH  +  Cu2O ↓ +  2H2O (wersja uproszczona)
  •   RCHO  +  NaOH  +  2Cu(OH)2   ⟶   RCOONa  +  Cu2O ↓ +  3H2

Więcej prób z Cu(OH)2 nie pamiętam i za zatruwanie Twojej pamięci w głowie przepraszam. Obiecuję, że ich już nie będzie.


[1] Jako chemiczny patriota powinieneś wiedzieć, że próba biuretowa jest też nazywana reakcją Piotrowskiego, a wywodzi się od odkrycia tejże reakcji przez polskiego fizjologa Gustawa Piotrowskiego. 

Leave a Reply

%d bloggers like this: