Próba biuretowa

1. Do czego służy próba biuretowa ?

Próba biuretowa, czy też reakcja biuretowa[1] służy do wykrywania wiązań amidowych. Zatem możemy ją wykorzystać do identyfikacji aminokwasów, białek, a pozytywny wynik tej reakcji da także ostatnio poznany biuret, skąd zresztą wywodzi się ta nazwa.

Kurs maturalny z chemii 2027 (R)

Ucz się z Olimpijczykiem

Teoria w filmach + opisy, 2100+ autorskich zadań i pełne rozwiązania. Uczę ze zrozumieniem, nie na, tfu, pamięć.

Dołącz do kursu →

Ciężko uwierzyć, ale kolejny już raz odczynnikiem do wykonania próby będzie wodorotlenek miedzi(II). I tak samo jak to było w alkoholach polihydroksylowych, reakcja będzie polegała na kompleksowaniu atomu miedzi i tworzeniu barwnego związku kompleksowego. Tym razem pozytywny wynik próby zwiastuje różowy (fioletowy) roztwór. Oba kolorki są dopuszczalne jako odpowiedź.

2. Próba biuretowa – schemat doświadczenia

Próba biuretowa – schemat

Uwaga – w obserwacjach najlepiej zostawić samo : powstaje fioletowy roztwór, ponieważ dopisywanie związek kompleksowy podchodzi już pod wniosek.

Schemat reakcji tutaj nie obowiązuje, ponieważ tworzy się związek kompleksowy, a jeśli o nie chodzi, to musimy znać tylko reakcje amfoterycznych tlenków czy wodorotlenków np. z NaOH.

Zresztą wystarczy powiedzieć, że tego typu reakcja (tu nie jest to akurat próba biuretowa) to poziom II etapu Olimpiady Chemicznej, o czym można się przekonać na jednym z zadań z chemii organicznej :

58 Olimpiada Chemiczna − zadanie 5 : związek E 

Przy okazji zobacz jak wkurzającym reagentem jest wodorotlenek miedzi w chemii organicznej, pojawia się aż w trzech próbach! To świetny moment aby je w jednym miejscu podsumować do późniejszych powtórek.

3. Co robi wodorotlenek miedzi ?

Wodorotlenek miedzi nieprzypadkowo świeci się na niebiesko, w końcu taki jest jego kolor. Z tablic maturalnych bez problemu możemy sobie przypomnieć, że jest to osad, stąd zawsze w tych doświadczeniach maturalnych używa się go w postaci świeżo strąconej (kto by chciał mieć przeterminowany osad).

Cu(OH)2 jest trudno rozpuszczalny

Ok, to sumarycznie do czego używamy ten przeklęty wodorotlenek miedzi(II) w chemii organicznej?

PróbaPróba TrommeraPróba na alkohole
wielowodorotlenowe
Próba biuretowa
Do czego
służy?
Identyfikacja aldehydówIdentyfikacja alkoholi
polihydroksylowych
Identyfikacja peptydów, białek i biuretu
Jaka
jest obserwacja?
Ceglastoczerwony
osad tlenku miedzi
(I), czyli Cu2O
Osad roztwarza się,
roztwór przybiera szafirowe zabarwienie
Tworzy się roztwór o fioletowym zabarwieniu
Co jest
produktem?
Kwas karboksylowy
(jego sól)
Związek kompleksowy
miedzi(II)
Związek kompleksowy
miedzi(II)
Równanie
reakcji
*patrz niżejNie musisz znaćNie musisz znać
Co robi wodorotlenek miedzi ?
  •   RCHO  +  2Cu(OH)2   ⟶   RCOOH  +  Cu2O ↓ +  2H2O (wersja uproszczona)
  •   RCHO  +  NaOH  +  2Cu(OH)2   ⟶   RCOONa  +  Cu2O ↓ +  3H2O 

Więcej prób z Cu(OH)2 nie pamiętam i za zatruwanie Twojej pamięci w głowie przepraszam. Obiecuję, że ich już nie będzie.


[1] Jako chemiczny patriota powinieneś wiedzieć, że próba biuretowa jest też nazywana reakcją Piotrowskiego, a wywodzi się od odkrycia tejże reakcji przez polskiego fizjologa Gustawa Piotrowskiego. 

Chcesz ogarnąć chemię na spokojnie?

Rozkładam maturę z chemii na czynniki pierwsze, krok po kroku

Cała teoria i zadania wytłumaczone po ludzku, z filmami do wielu z nich, tak żeby chemia w końcu miała sens. Zobacz kurs maturalny, albo zacznij od darmowego kursu i sprawdź, jak tłumaczę, zanim cokolwiek wydasz.

Darmowy kurs dostajesz na swoje konto. Bez spamu.