Wodorotlenki metali ciężkich są nietrwałe i łatwo ulegają rozkładowi. W celu zbadania jednej z takich reakcji przeprowadzono następujące doświadczenie: w warunkach beztlenowych z roztworu FeCl2 wytrącono wodorotlenek żelaza(II). Po pewnym czasie stwierdzono, że z mieszaniny poreakcyjnej wydziela się bezbarwny gaz, który zapala się wybuchowo. Po ustaniu objawów reakcji jej stały produkt odsączono i całkowicie usunięto z niego wodę. Badanie składu tego związku wykazało, że jest to tlenek, zawierający 72,36 % masowych żelaza.
Na podstawie: M. Ma, Y. Zhang, Z. Gou i N. Gu, Nanoscale Research Letters, 8 (2013) 1
6.
Zadanie 10.1. (2 pkt)
Na podstawie obliczeń ustal wzór otrzymanego tlenku żelaza.
Zadanie 10.2. (1 pkt)
Napisz w formie cząsteczkowej równanie reakcji rozkładu wodorotlenku żelaza(II), której produktem jest opisany tlenek.
Odpowiedź i zasady oceniania (CKE)
Zadanie 10.1. (2 pkt)
Wymagania ogólne Wymagania szczegółowe I. Pozyskiwanie, przetwarzanie i tworzenie I. Atomy, cząsteczki i stechiometria informacji. Zdający: chemiczna. Zdający: 1) pozyskuje i przetwarza informacje 5) ustala wzór empiryczny i rzeczywisty z różnorodnych źródeł. związku chemicznego (nieorganicznego wiedzy do rozwiązywania problemów. Zdający: […].i organicznego) na podstawie jego składu
II. Rozumowanie i zastosowanie nabytej
(wyrażonego np. w procentach masowych)
7) wykonuje obliczenia dotyczące praw
VII. Systematyka związków
chemicznych.
nieorganicznych. Zdający: 9) opisuje typowe właściwości […] wodorotlenków […]; projektuje […] odpowiednie doświadczenia; pisze odpowiednie równania reakcji.
2 pkt – zastosowanie poprawnej metody, poprawne wykonanie obliczeń i podanie wzoru tlenku.
1 pkt – zastosowanie poprawnej metody, ale popełnienie błędów rachunkowych prowadzących do błędnego wzoru tlenku ALBO
1 pkt – zastosowanie poprawnej metody, poprawne wykonanie obliczeń ale nie podanie wzoru tlenku.
0 pkt – odpowiedź niespełniająca powyższych kryteriów albo brak odpowiedzi.
W 100 g tlenku znajduje się 72,36 g Fe oraz 27,64 g O. Liczba moli Fe i O w tej masie:
72,36 g nFe= = 1,296 mol 55,85 g ∙ mol–1 27,64 g nO= –1= 1,728 mol 16 g ∙ molStosunek liczby moli żelaza do tlenu: nFe: nO = 1,296: 1,728 ≅ 3: 4⇒ Wzór tlenku: Fe3O4
Zadanie 10.2. (1 pkt)
Wymagania ogólne Wymaganie szczegółowe I. Pozyskiwanie, przetwarzanie i tworzenie VII. Systematyka związków informacji. Zdający: nieorganicznych. Zdający: 1) pozyskuje i przetwarza informacje 9) opisuje typowe właściwości […] z różnorodnych źródeł. wodorotlenków […]; projektuje […] Zdający:odpowiednie doświadczenia; pisze
II. Rozumowanie i zastosowanie nabytej
odpowiednie równania reakcji.
wiedzy do rozwiązywania problemów.
5) wykorzystuje wiedzę i dostępne informacje do rozwiązywania problemów chemicznych […].
1 pkt – poprawne napisanie w formie cząsteczkowej równania reakcji.
0 pkt – odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.
3Fe(OH)2 → Fe3O4 + H2 + 2H2O